హిందూ ధర్మంలో అగ్రపూజ్యుడు, విఘ్నహర్త అయిన వినాయకుని జననం వెనుక ఉన్న విశేషాలు అత్యంత పవిత్రమైనవి. శివ పురాణం మరియు దేవీ భాగవతం వంటి గ్రంథాలలో ఈ కథాంశం వివిధ రూపాల్లో వివరించబడినప్పటికీ, భక్తుల హృదయాల్లో నిలిచిపోయిన ప్రధాన కథాక్రమం ఇక్కడ ఉంది.
కైలాస పర్వతం పైన ఒకనాడు పార్వతీ దేవి స్నానానికి సిద్ధమవుతుంటుంది. ఆ సమయంలో పరమశివుడు ధ్యానంలో ఉండటమో లేదా బయట ఉండటమో జరుగుతుంది. అంతఃపురంలోకి ఎవరూ రాకుండా కాపలా ఉండమని పార్వతి నందిని కోరుతుంది. అయితే, శివుడు రాగానే నంది ఆయనకు దారి ఇస్తాడు. ఎందుకంటే శివుడు తన యజమాని అని, ఆయన్ని అడ్డుకునే అధికారం తనకు లేదని నంది భావిస్తాడు.
తను స్నానమాచరించే సమయంలో కూడా తనకు తెలియకుండా ఎవరో ఒకరు రావడం పార్వతీ దేవికి కొంత అసౌకర్యంగా అనిపిస్తుంది. తన మాటను అక్షరాలా పాటించే, కేవలం తన కోసం మాత్రమే పనిచేసే ఒక బలమైన రక్షకుడు ఉండాలని ఆమె సంకల్పిస్తుంది. అప్పుడు ఆమె తన శరీరానికి పూసుకున్న నలుగు పిండి (చందనం మరియు ఇతర సుగంధ ద్రవ్యాల మిశ్రమం) తో ఒక అందమైన బాలుడి బొమ్మను తయారు చేస్తుంది. ఆ బొమ్మకు తన తపోశక్తితో ప్రాణం పోస్తుంది. ఆ క్షణమే ఒక దివ్యమైన తేజస్సుతో కూడిన బాలుడు జన్మిస్తాడు. పార్వతి ఆ బాలుడిని ప్రేమగా హత్తుకుని, “కుమారా! నీవు నా పుత్రుడివి. నేను స్నానం ముగించి వచ్చేవరకు ఎవరినీ లోపలికి రానివ్వకు” అని ఆజ్ఞాపిస్తుంది. ఆ బాలుడు తల్లి ఆజ్ఞను శిరసావహించి, చేతిలో దండం పట్టుకుని ద్వారం వద్ద కాపలా ఉంటాడు.
కొంత సమయం తర్వాత పరమశివుడు తిరిగి వస్తాడు. ఎప్పటిలాగే లోపలికి వెళ్లబోతున్న శివుడిని ఆ బాలుడు అడ్డుకుంటాడు. “ఎవరు నువ్వు? లోపలికి వెళ్లడానికి వీల్లేదు. ఇది నా తల్లి ఆజ్ఞ” అని గంభీరంగా చెబుతాడు. సాక్షాత్తు ముల్లోకాలను ఏలే ఆ మహాదేవుడిని ఒక బాలుడు అడ్డుకోవడం చూసి శివగణాలు ఆశ్చర్యపోతాయి. శివుడు మొదట శాంతంగానే బాలుడికి నచ్చజెప్పడానికి ప్రయత్నిస్తాడు. కానీ, ఆ బాలుడు తల్లి పట్ల ఉన్న అచంచలమైన భక్తితో శివుడిని కూడా ఎదిరిస్తాడు.
శివుడి ఆజ్ఞతో శివగణాలు బాలుడితో యుద్ధానికి దిగుతాయి. కానీ పార్వతీ దేవి సృష్టించిన ఆ బాలుడు అసాధారణ శక్తివంతుడు. నంది, భృంగి వంటి వీరులను కూడా సునాయాసంగా ఓడిస్తాడు. పరిస్థితి చేయి దాటిపోతుండటంతో దేవతలందరూ అక్కడకు చేరుకుంటారు. చివరికి సాక్షాత్తు పరమశివుడు రంగంలోకి దిగాల్సి వస్తుంది.
యుద్ధం తీవ్రరూపం దాల్చుతుంది. ఆ బాలుడి పట్టుదల, పరాక్రమం చూసి శివుడు కూడా విస్తుపోతాడు. అయితే, తనను ఎదిరించిన బాలుడిపై ఆగ్రహించిన శివుడు తన త్రిశూలంతో ఆ బాలుడి శిరస్సును ఖండించాడు. దీంతో ఆ బాలుడు ప్రాణరహితుడై పడిపోతాడు.
బయట జరుగుతున్న గందరగోళం విని పార్వతీ దేవి పరుగెత్తుకుంటూ వస్తుంది. అక్కడ తన కుమారుడు తల లేని మొండెమై పడి ఉండటం చూసి ఆమె హృదయం ద్రవించిపోతుంది. పుత్రశోకంతో అలిగిన పార్వతి ‘మహాకాళి’ రూపం దాలుస్తుంది. ఆమె ఆగ్రహానికి సృష్టి ఊగిపోతుంది. “నా బిడ్డను చంపిన ఈ ప్రపంచాన్ని సర్వనాశనం చేస్తాను” అని ఆమె ప్రతిజ్ఞ చేస్తుంది. ముల్లోకాలు భయంతో వణికిపోతాయి. పార్వతిని శాంతింపజేయడం ఎవరివల్లా సాధ్యం కాదని గ్రహించిన దేవతలు, శివుడిని వేడుకుంటారు.
పార్వతీ దేవి ఆవేదనను చూసి శివుడు తన తప్పును గ్రహిస్తాడు. ఆమెను శాంతింపజేయడానికి బాలుడిని తిరిగి బతికించాలని నిర్ణయించుకుంటాడు. వెంటనే తన గణాలను పిలిచి, “మీరు ఉత్తర దిశగా ప్రయాణించి, తమ బిడ్డ వైపు వీపు పెట్టి నిద్రపోతున్న ఏ తల్లికైనా, ఆమె పక్కన ఉన్న శిశువు తలను తీసుకురండి” అని ఆజ్ఞాపిస్తాడు.
గణాలు వెతకగా, ఒక ఏనుగు తన బిడ్డకు వీపు పెట్టి నిద్రపోతూ కనిపిస్తుంది. వారు ఆ ఏనుగు తలను (గజ శిరస్సు) తీసుకువచ్చి శివుడికి ఇస్తారు. శివుడు ఆ ఏనుగు తలను బాలుడి మొండానికి అతికించి, తన దివ్యశక్తితో ప్రాణం పోస్తాడు. అలా ఏనుగు ముఖంతో బాలుడు తిరిగి జీవిస్తాడు. గజ (ఏనుగు) ఆననం (ముఖం) కలిగిన వాడు కాబట్టి ఆయన ‘గజాననుడు’ అయ్యాడు.
పునర్జన్మ పొందిన కుమారుడిని చూసి పార్వతి శాంతిస్తుంది. అయితే, వింత రూపంతో ఉన్న తన కుమారుడిని లోకం ఎలా గౌరవిస్తుందని ఆమె సందేహిస్తుంది. అప్పుడు శివుడు ఆ బాలుడిని ఆశీర్వదించి, తన సైన్యానికి (గణాలు) అధిపతిగా నియమించి ‘గణపతి’ అని నామకరణం చేస్తాడు. అంతేకాకుండా, లోకంలో ఏ కార్యమైనా, ఏ పూజ అయినా వినాయక పూజతోనే ప్రారంభం కావాలని, లేనిపక్షంలో ఆ కార్యాలు విఘ్నాలపాలవుతాయని వరం ఇస్తాడు.
బ్రహ్మ, విష్ణువు మొదలైన దేవతలందరూ ఆయనకు వివిధ ఆయుధాలను, వరాలను ప్రసాదిస్తారు. అలా వినాయకుడు ‘విఘ్నేశ్వరుడు’ గా, సకల దేవతల కంటే ముందు పూజలందుకునే అగ్రపూజ్యుడిగా నిలిచాడు.
వినాయకుని జన్మ కథలో లోతైన ఆధ్యాత్మిక సందేశాలు ఉన్నాయి:
-
నలుగు పిండి: ఇది మానవునిలోని ‘అహంకారం’ లేదా ‘మాలిన్యం’ కు సంకేతం. పార్వతి ఆ మాలిన్యంతో బాలుడిని చేయడం అంటే జీవుడు అజ్ఞానంతో జన్మించడం.
-
శిరస్సు ఖండన: శివుడు (గురువు/దైవం) అహంకారాన్ని (తల) తొలగించి, జ్ఞానాన్ని ప్రసాదించడం.
-
ఏనుగు తల: ఏనుగు అత్యంత తెలివైన జంతువు. దాని పెద్ద చెవులు ‘శ్రవణం’ (జ్ఞానాన్ని వినడం) కి, పెద్ద తల ‘మేధస్సు’ కి సంకేతం.
-
తల్లి ఆజ్ఞ: మాతృభక్తి మరియు క్రమశిక్షణకు వినాయకుడు నిలువెత్తు సాక్ష్యం.
Leave a Reply